Igikorwa cyo Kwibuka ku Shuro ya 25 Jenoside yakorewe Abatutsi cyitabiriwe n’umuyobozi mukuru wa RP
Umuyobozi mukuru w’Ishuri Rikuru ry’Imyuga n’Ubumenyingiro mu Rwanda (RP) arasaba urubyiruko kwigira ku ndangagaciro zaranze ingabo zari iza RPF INKOTANYI zahagaritse Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994. Ibi yabitangaje kuri uyu wa Kane tariki ya 09 Gicurasi 2019, ubwo muri IPRC Huye hibukwaga ku nshuro ya 25 Jenoside yakorewe Abatutsi.
Iki gikorwa cyo Kwibuka ku nshuro ya 25 Jenoside yakorwe Abatutsi cyabimburiwe n’urugendo rwo Kwibuka rwaturutse muri IPRC Huye rwerekeza ku Rwibutso rwa Kaminuza y’u Rwanda, Ishami rya Huye. Kuri uru rwibutso, hunamiwe inzirakarengane zihashyinguye, hatangwa ubuhamya kuri Jenoside yakorewe Abatutsi mu cyahoze ari Kaminuza Nkuru y’ U Rwanda (UNR) hanashyirwaho indabo mu rwego rwo guha icyubahiro Abatutsi barenga 400 bahashyinguye.
Mu butumwa bwatanzwe, Umuyobozi mukuru w’Ishuri Rikuru ry’Imyuga n’Ubumenyingiro mu Rwanda (RP) Dr. James GASHUMBA wari n’umushyitsi mukuru muri iki Gikorwa, yasabye urubyiruko gufatira urugero ku ngabo zari iza FPR INKOTANYI rukaba musemburo w’impinduramatwara u Rwanda rufite mu guharanira iterambere rirambye.
“Uko bigaragara ndabona mwiganjemo urubyiruko. Mukwiye kwigira ku mateka y’ingabo za RPF inkotanyi na zo zari ziganjemo urubyiruko nkamwe ubwo zafataga iya mbere mu kurwanya akarengane kakorerwaga Abanyarwanda no guhagarika Jenoside. Zijye zibabera icyitegererezo n’urugero rwiza kuko urubyiruko ari umusemburo w’impinduramatwara u Rwanda rufite mu guharanira iterambere rirambye.” Dr. James GASHUMBA

Umuyobozi wa IPRC Huye, Maj. Dr. TWABAGIRA Barnabe, na we ashimangira ko urubyiruko rukwiye kwirinda icyazana amacakubiri mu banyarwanda.
“Iyo turi aha twigisha urubyiruko ko nta wukwiye gucamo abanyarwanda ibice. Abanyarwanda turi bamwe nta Muhutu nta Mututsi. Igikuru ni uko twese turi abanyarwanda kandi dukwiye kubakira hamwe igihugu.” Maj. Dr. TWABAGIRA Barnabe

Ashingiye ku nsanganyamatsiko y’uyu mwaka yo Kwibuka ku nshuro ya 25 Jenoside yakorewe Abatutsi ivuga “Kwibuka Twiyubaka”, Umuyobozi w’Akarere ka Huye SEBUTEGE Ange mu kiganiro n’abanyamakuru, yavuze ko IPRC Huye ari ikimenyetso cyiza cy’uko igihugu kirimo kwiyubaka. Ibi arabivuga ashingiye ku kuba ngo ahakorera IPRC Huye hari Ishuri rya Gisirikare rinafite isura mbi kuko bamwe mu barokokeye Jenoside yakorewe Abatutsi mu cyahoze ari Butare bavuga ko hari Abatutsi bazanwaga kuhicirwa, ariko ubu hakaba ari ahantu higishiriza abana b’u Rwanda ubumenyinyiro buteza imbere igihugu.
“Binajyanye n’insanganyamatsiko yo kuri iyi nshuro ya 25 yo Kwibuka Jenoside yakorewe Abatutsi. Ikigo nk’iki ngiki nk’uko amateka bayavuze, abigiragamo bagize uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi, ariko ubu ngubu amateka yarahindutse ni ahantu urubyiruko rwigira ubumenyingiro, bagahabwa uburere n’uburezi n’ubumenyi bwabafasha kubaka igihugu bishingiye ku iterambere igihugu cyifuza.” SEBUTEGE Ange

N’ubwo ubu igihugu kimaze gutera intambwe ikomeye mu kwiyubaka urubyiruko rurasabwa gukoresha amahirwe rufite rugahangana n’abahakana bakanapfobya Jenoside yakorewe abatutsi. Imbuga nkorayanyambaga ngo ni zimwe mu ntwaro zarufasha nk’uko uwari uhagarariye AERG ku rwego rw’igihugu, NTIHUGA Gaston yabigarutseho.
Yaba Mbabazi Norbert wari uhagarariye umuryango Ibuka muri iki gikorwa ndetse na Mbaraga Clement watanze ubuhamya kuri Jenoside yakorewe Abatutsi kimwe n’abandi bagize icyo bavuga kuri uyu munsi, basabye inzego zinyuranye gufatanyiriza hamwe hagakomeza gukorwa ubushakashatsi ku baba bariciwe mu cyahose ari ESO mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi kugira ngo imibiri yabo izashyingurwe mu cyubahiro.
Muri iki gikorwa, hanatanzwe ikiganiro ku mateka y’itegurwa n’ishyirwa mu bikorwa rya Jenoside yakorewe Abatutsi aho Dr. HAVUGIMANA Emmanuel umwarimu muri Kaminuza y’u Rwanda, Ishami rya Nyarugenge akaba na Perezida w’inama y’Abakomiseri ba CNLG ku rwego rw’igihugu yavuze ko ubu hari icyizere cy’uko Jenoside itazongera kubaho ukundi kuko igihugu gifite ubuyobozi bwiza.

Mbere y’uyu munsi wo Kwibuka ku nshuro ya 25 Jenoside yakorewe Abatutsi mu 1994, hari habanje kuba ijoro ryo Kwibuka, ku wa gatatu tariki ya 08 Gicurasi 2019, ryatangiwemo ubutumwa bumyuranye busaba urubyiruko kwima amatwi abashaka kuruyobya bagoreka amateka ya Jenoside yakorewe Abatutsi. Muri iri joro hanacanywe urumuri rw’icyizere.
